2026 జనవరి - మార్చి త్రైమాసికానికి సంబంధించిన పీఎల్ఎఫ్ఎస్ గణాంకాలు భారత ఉద్యోగ వ్యవస్థలో స్థిరత్వాన్ని చూపిస్తున్నప్పటికీ, లోతుగా పరిశీలిస్తే అది అసమాన మార్పుల మధ్య నడుస్తున్న సంక్లిష్ట ఆర్థిక దశను సూచిస్తోంది. మొత్తం నిరుద్యోగ రేటు 5% వద్ద నిలవడం పెద్ద కుదుపులు లేవని సూచించినా, గ్రామీణ-పట్టణ వ్యత్యాసాలు, పని శక్తిలో మార్పులు, రంగాల మార్పులు, సామాజిక ప్రభావాలు కలిపి ఒక పెద్ద నిర్మాణాత్మక మార్పును చూపిస్తున్నాయి.
- పట్టణాల్లో నిరుద్యోగం 6.6%గా ఉండగా
గ్రామాల్లో 4.3%గా నమోదైంది. గత త్రైమాసికంతో పోలిస్తే మొత్తం నిరుద్యోగం 20 బేసిస్ పాయింట్లు పెరిగింది. ఇందులో గ్రామాల్లో 30 బేసిస్ పాయింట్ల పెరుగుదల కనిపించగా, పట్టణాల్లో 10 బేసిస్ పాయింట్ల తగ్గుదల నమోదైంది. ఇది గ్రామీణ ప్రాంతాల్లో పని అవకాశాలపై ఒత్తిడి కొంత పెరుగుతోందని, పట్టణాల్లో కొంత ఉపశమనం కనిపిస్తోందని సూచిస్తోంది. లేబర్ ఫోర్స్ పార్టిసిపేషన్ రేటు మొత్తం స్థాయిలో 42.2%కి తగ్గింది. పట్టణాల్లో ఇది 39.7%గా (30 బేసిస్ పాయింట్ల తగ్గుదల), గ్రామాల్లో 43.1%గా (10 బేసిస్ పాయింట్ల తగ్గుదల) ఉంది. ఇది పని చేయగల వయసులో ఉన్నవారు కూడా ఉద్యోగం కోసం ప్రయత్నించడం తగ్గుతున్నదని సూచించే ముఖ్యమైన హెచ్చరిక. అంటే ఉద్యోగాల లభ్యత మాత్రమే కాదు, ఉద్యోగాలపై నమ్మకం కూడా కొంత తగ్గుతున్న సంకేతం కనిపిస్తోంది.
వ్యవసాయరంగం నుంచి సేవారంగానికి
రంగాల మార్పు విషయానికి వస్తే వ్యవసాయం వాటా 41.1%కి తగ్గింది (2.1 శాతం పాయింట్ల తగ్గుదల). అదే సమయంలో ద్వితీయ రంగం 25.2%కి, సేవా రంగం 33.7%కి పెరిగాయి. ఇది భారత ఆర్థిక వ్యవస్థ వ్యవసాయం ఆధారిత నిర్మాణం నుంచి క్రమంగా పరిశ్రమలు, సేవా రంగాల వైపు మారుతున్నదని సూచిస్తుంది. అయితే ఈ మార్పు వేగం సమానంగా లేకపోవడం వల్ల గ్రామీణ–పట్టణ మధ్య తేడాలు కొనసాగుతున్నాయి. ఉద్యోగ నాణ్యత పరంగా చూస్తే రెగ్యులర్ వేతన ఉద్యోగాలు పెరగడం ఒక సానుకూల పరిణామం. ఇది కుటుంబాల ఆర్థిక స్థిరత్వాన్ని పెంచే అంశం. అయితే కేజువల్, అనియత ఉపాధి ఇంకా పెద్ద భాగంగా ఉండటం వల్ల ఉద్యోగ భద్రత పూర్తిగా బలపడలేదని
చెప్పవచ్చు.
ఆర్ఠిక మార్పు అన్ని వర్గాల్లో సమానంగా లేదు
ఈ ఆర్థిక మార్పుల ప్రభావం సమాజంలోని అన్ని వర్గాలపై సమానంగా పడటం లేదు. ముఖ్యంగా ఎస్సీ, ఎస్టీ, బీసీ, మైనారిటీల మహిళలపై ఈ మార్పుల ప్రభావం ఎక్కువగా కనిపిస్తోంది. ఈ వర్గాల్లో నైపుణ్యాల లోపం, విద్యావకాశాల అసమానత, అసంఘటిత రంగంపై అధికంగా ఆధారపడటం కారణంగా స్థిరమైన ఉద్యోగాలకు ప్రవేశం పరిమితమవుతోంది. ముఖ్యంగా మహిళల లేబర్ ఫోర్స్ పార్టిసిపేషన్ తక్కువగా ఉండటం ఆర్థిక వృద్ధి సామర్థ్యాన్ని తగ్గించే ముఖ్యమైన అంశంగా మారుతోంది.
యువత నిరుద్యోగం కూడా ఈ వ్యవస్థలో కీలక సమస్యగా కొనసాగుతోంది. విద్య ఉన్నప్పటికీ అవసరమైన నైపుణ్యాలు ఉద్యోగ మార్కెట్కు సరిపోకపోవడం, అనుభవం లేకపోవడం, పట్టణాల్లో తీవ్రమైన పోటీ కారణంగా యువతకు స్థిరమైన ఉద్యోగాలు పొందడం కష్టంగా మారుతోంది. మొత్తం మీద ఈ గణాంకాలను పరిశీలిస్తే భారత ఉద్యోగ వ్యవస్థ ఒకే సమయంలో రెండు దిశల్లో కదులుతున్నట్టు కనిపిస్తోంది. ఒకవైపు స్థిరత్వం ఉంది, మరోవైపు నిర్మాణాత్మక మార్పు కొనసాగుతోంది. వ్యవసాయం నుంచి పరిశ్రమలు, సేవా రంగాల వైపు మార్పు జరుగుతున్నా, ఆ మార్పు ప్రయోజనం అన్ని వర్గాలకు సమానంగా చేరడం లేదు. అందువల్ల ఈ 5% నిరుద్యోగ రేటు కేవలం గణాంకం కాదు. ఇది భారత ఆర్థిక వ్యవస్థలో జరుగుతున్న లోతైన మార్పుల ప్రతిబింబం. ఈ మార్పు నిజమైన అభివృద్ధిగా మారాలంటే
నైపుణ్యాభివృద్ధి, మహిళలు ఉద్యోగంలో పాల్గొనడం పెంపు, గ్రామీణ ఉపాధి వైవిధ్యీకరణ, సమాన అవకాశాల సృష్టి అవసరం.
- పి. రేణుక భూంపల్లి
Note:
ఓపెన్ పేజీకి వ్యాసాలు, లెటర్లు పంపాల్సిన మెయిల్ ఐడీ openpage@v6velugu.com
రచయితలు ‘వెలుగు’ కు మాత్రమే పంపుతున్నామని హామీ తప్పనిసరి రాయాలి. స్వీయ రచన అయి ఉండాలి.రచన 700 పదాలకు మించరాదు.
